Saturday, December 12, 2009

Καλές γιορτές!



Ο ανεμόμυλος αποφάσισε φέτος να αρχίσει νωρίς τις διακοπές του, γιατί η μυλωνού χρειάζεται λίγη αποχή από το διαδίκτυο, για να επιδοθεί απερίσπαστη σε πιο παραδοσιακές ενασχολήσεις.
Θα τα ξαναπούμε του χρόνου και μέχρι τότε εύχομαι σε όλους τους φίλους και αναγνώστες μου καλές γιορτές.
Αφιερωμένο σε όλους το παρακάτω απόσπασμα από τα παραδοσιακά κάλαντα του Κορθίου Άνδρου, τον "Άη Βασίλη", όπως τον λέμε, και ιδιαίτερα στον αγαπημένο μου ποδηλάτη, που γιορτάζει πολλαπλώς μέσα σ' αυτές τις γιορτές, με την ευχή να είναι πάντα γερός και ευτυχισμένος και να δίνει πάντα έτσι απλόχερα αγάπη, φροντίδα και ζεστασιά στους γύρω του.



"Εσέ σου πρέπει αφέντη μας
και μπέη και λεβέντη μας
καρέκλα καρυδένια
για ν' ακουμπάς τη μέση σου
τη μαργαριταρένια
και πάλι ξαναπρέπει σου
καριόλα να κοιμάσαι
βελούδο να σκεπάζεσαι
να μην κρυολογάσαι
και πάλι ξαναπρέπει σου
καράβια ν' αρματώνεις
και τα σχοινιά των καραβιών
να τα μαλαματώνεις.
Την πρύμνη όλο μάλαμα
την πλώρη όλο ασήμι
και μες στη μεσ' του καραβιού
να'ναι Άγιος Βασίλης
άξιος δικαιοσύνης.

Εσέ σου πρέπει αφέντη μας
και μπέη και λεβέντη μας
φλουριά να δρυμονίζεις*
και τ' αποδρυμονίδια σου
εμάς να μας τα δίνεις."


* Οι φίλοι ομότεχνοι ας μου δώσουν καμιά ιδέα για το πώς γράφεται και από πού άραγε προέρχεται το ρήμα αυτό με την έννοια κοσκινίζω -και δρυμόνι= κόσκινο με μεγάλες τρύπες- που το γνωρίζω μόνο από προφορική παράδοση.

30 comments:

meril said...

Καλές γιορτές καλή μου και σένα.....
Και να μας ξανάρθεις πλούσια και γελαστή απ' τα καλά που μέρες χαράς θα σου φέρουν

παντοτινος ταξιδευτης said...

ΔΕΝ ΕΙΜΑΙ, ΒΕΒΑΙΑ, ΟΜΟΤΕΧΝΟΣ.

ΑΠΟ ΕΝΑ ΠΡΟΧΕΙΡΟ ΕΛΕΓΧΟ ΠΟΥ ΕΚΑΝΑ ΣΤΑ ΛΕΞΙΚΑ ΤΗΣ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗΣ ΜΟΥ,
ΒΡΗΚΑ ΤΗΝ ΛΕΞΗ ΝΑ ΑΝΑΦΕΡΕΤΑΙ ΜΟΝΟ ΣΤΟ ΕΠΙΤΟΜΟ,

"ΝΕΟΝ ΛΕΞΙΚΟΝ-ΟΡΘΟΓΡΑΦΙΚΟΝ ΚΑΙ ΕΡΜΗΝΕΥΤΙΚΟΝ ΟΛΗΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΗΣ, ΑΡΧΑΙΑΣ,ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗΣ,
ΚΑΘΑΡΕΥΟΥΣΗΣ,ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ",
ΕΚΔ. Β' ΒΕΛΤΙΩΜΕΝΗ, ΑΘΗΝΑΙ 1959.

ΑΝΑΦΕΡΕΤΑΙ ΣΑΝ ΛΕΞΗ ΤΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ
Μ Ο Ν Ο, ΜΕ ΤΗΝ ΕΝΝΟΙΑ "ΚΟΣΚΙΝΟ ΜΕ ΜΕΓΑΛΕΣ ΟΠΕΣ" ΚΑΙ ΕΧΕΙ 3 ΓΡΑΦΕΣ:

ΔΡΥΜΟΝΙ, ΔΡΙΜΟΝΙ Η ΔΡΕΜΟΝΙ!

ΡΗΜΑΤΙΚΟΣ ΤΥΠΟΣ ΔΕΝ ΑΝΑΦΕΡΕΤΑΙ!

ΟΜΩΣ ΣΤΗΝ ΑΝΔΡΟ(Η ΤΟ ΚΟΡΘΙ ΜΟΝΟ;), ΑΠ' Ο,ΤΙ ΓΡΑΦΕΙΣ, ΓΙΝΕΤΑΙ ΧΡΗΣΗ ΚΑΙ ΡΗΜΑΤΙΚΟΥ ΤΥΠΟΥ!

ΜΟΥ ΚΑΝΕΙ ΕΝΤΥΠΩΣΗ ΠΟΥ, ΟΥΤΕ ΤΟ ΕΠΙΤΟΜΟ "ΛΕΞΙΚΟ ΤΗΣ ΣΥΓΧΡΟΝΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ" ΤΟΥ ΕΜΜ. ΚΡΙΑΡΑ ΕΧΕΙ ΤΟ ΛΗΜΜΑ ΑΥΤΟ!

ΤΗΝ ΚΑΛΗΜΕΡΑ ΜΟΥ,
ΚΑΙ ΝΑ ΕΧΕΙΣ
ΕΝΑ ΚΑΛΟ ΣΑΒΒΑΤΟΚΥΡΙΑΚΟ!

ΥΓ. ΓΙΑ ΤΙΣ ΥΠΟΛΟΙΠΕΣ ΕΥΧΕΣ... ΥΠΑΡΧΕΙ ΚΑΙΡΟΣ ΜΠΡΟΣΤΑ!

Θανασης Ξ. said...

Καλές γιορτές και σε σας Γυριστ...εχμ...μυλωνού ήθελα να πω..

ΥΓ. Καλέ, στην Ερμού για ψώνια δεν θα έρθετε φέτος;; Ελάτε ! Τα μαζέψαμε τα σκουπίδια :)....

sgouro said...

Καλές γιορτές , καλή επιτυχία στα μελομακάρονα και στους κουραμπιέδες και να μου προσέχεις τον μυστακοφόρο....
Τα λέμε...του χρόνου!!!

NdN said...

Γυριστρούλα μου καλές γιορτές και σε εσένα! Να κάνεις τις δουλειές της μυλωνούς και να μας στείλεις και εμάς από τα "αποτελέσματα"!

gyristroula2 said...

μεριλού μου, επίσης! Να περάσεις κι εσύ όμορφα με τους αγαπημένους σου.

gyristroula2 said...

Σ' ευχαριστώ, ταξιδευτή, που μπήκες στο κόπο να ψάξεις. Η μόνη λέξη που μου φάνηκε κάπως να συγγενεύει ετυμολογικά είναι η λέξη δριμάς, ένα είδος μακεδονίτικου ψωμιού, που τη βρήκα στο liddell scott, οπότε μας προκύπτει και μια ένδειξη για τη μακεδονίτικη καταγωγή μας πάλι.

gyristroula2 said...

θανάση, καλά να περάσεις κι εσύ με την οικογένειά σου. Θα έρθουμε λίγο μετά τις γιορτές, στρώστε κανένα κόκκινο χαλάκι ντε!

gyristroula2 said...

σγουρό μου, κι εσύ να περάσεις όμορφα όπου κι αν είσαι. Το μυστακοφόρο για να τον προσέχω πρέπει να έχω ορειβατικές ικανότητες, ήδη τώρα που σου γράφω θα σκαρφαλώνει στα βράχια.

gyristroula2 said...

Ndn, κι εσύ με το καλό να έρθεις στους δικούς σου. Και μακάρι να είχα την ευκαιρία να σε κεράσω και κυρίως να σε συναντήσω. Αν έστω βρεθείς Αθήνα, στείλε μήνυμα. Κάποια στιγμή πρέπει να οργανώσουμε μια συνάντηση της ευρύτερης μπλογκοπαρέας, αλλά το πότε το αφήνω σε σένα ξενιτεμένο μας.

παντοτινος ταξιδευτης said...

ΤΟ ΒΡΗΚΑ ΚΙ ΕΓΩ ΑΥΤΟ!

ΕΠΕΙΔΗ, ΟΜΩΣ, Η ΕΞΑΚΡΙΒΩΜΕΝΗ ΕΤΥΜΟΛΟΓΙΑ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΛΕΞΕΩΝ, ΜΕΧΡΙ ΚΑΙ ΣΗΜΕΡΑ(ΑΛΛΑ ΔΕΣ ΚΑΙ ΤΗΝ ΜΕΓΑΛΗ ΔΥΣΚΟΛΙΑ ΤΩΝ ΑΡΧΑΙΩΝ Σ' ΑΥΤΟ ΤΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ-"ΚΡΑΤΥΛΟΣ" ΤΟΥ ΠΛΑΤΩΝΑ), ΕΙΝΑΙ ΠΟΛΥ ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΕΝΗ -ΚΙ ΕΠΕΙΔΗ ΔΕΝ ΕΙΜΑΙ ΦΙΛΟΛΟΓΟΣ- ΔΕΝ ΗΘΕΛΑ ΝΑ ΜΠΩ ΣΕ ΤΕΤΟΙΑ ΧΩΡΑΦΙΑ.

ΟΜΩΣ, ΔΕΣ ΤΙ ΒΡΗΚΑ!

ΣΤΟ ΛΕΞΙΚΟ ΤΟΥ
ΕΥΤΥΧΙΟΥ ΤΟΥ ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΩΣ(5ος αιων μ.χ.), ΥΠΑΡΧΟΥΝ ΤΑ ΛΗΜΜΑΙΑ,

ΔΡΥΜΑΞΕΙΣ=ΚΥΡΙΩΣ ΣΠΑΡΑΞΕΙΣ,
ΣΠΑΡΑΣΣΟΜΕΘΑ=ΞΕΟΜΕΘΑ
ΞΕΣΑΙ=ΤΕΜΕΙΝ,ΚΟΨΑΙ

ΛΕΞΙΚΟ ΔΗΜΗΤΡΑΚΟΥ,

ΣΠΑΡΑΣΣΩ(ΑΡΧ.)=ΑΝΟΙΓΩ ΕΙΣ ΔΥΟ, ΜΑΔΩ

ΣΥΓΚΡΙΝΕ ΚΑΙ ΜΕ ΤΗ ΛΕΞΗ,

ΣΠΑΡΑΓΜΑ=ΚΟΜΜΑΤΙ ΠΟΥ ΕΧΕΙ ΑΠΟΣΠΑΣΤΕΙ ΑΠΟ ΚΑΠΟΥ(ΚΑΤΑ... ΜΠΑΜΠΙΝΙΩΤΗ ΑΛΛΑ ΟΧΙ ΜΟΝΟ),

ΠΟΥ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΕΙΤΑΙ ΣΑΝ ΟΡΟΣ ΚΑΙ ΣΤΗ ΦΙΛΟΛΟΓΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΓΙΑ ΚΟΜΜΑΤΙΑ ΚΕΙΜΕΝΩΝ ΑΠΟΣΠΑΣΜΕΝΑ ΑΠΟ ΤΟ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΟ ΕΡΓΟ Κ.Α.

ΤΟ ΚΟΣΚΙΝΟ ΓΕΝΙΚΑ ΚΑΙ ΙΔΙΑΙΤΕΡΑ EKEINO ΜΕ ΜΕΓΑΛΕΣ ΟΠΕΣ
ΤΙ ΚΑΝΕΙ;

παντοτινος ταξιδευτης said...

ΜΟΥ ΔΙΕΦΥΓΕ.

ΣΤΟ "ΕΤΥΜΟΛΟΓΙΚΟΝ ΛΕΞΙΚΟΝ ΤΗΣ ΑΡΧΑΙΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ", ΤΟΥ J.B. Hofmann:

ΔΡΥΠΤΩ=ΣΧΙΖΩ, ΣΠΑΡΑΤΤΩ, "ΞΕΣΧΙΖΩ",
ΙΣΩΣ ΣΥΓΓ. ΤΩ ΛΕΤΤ. drupt=ΔΙΑΛΥΕΣΘΑΙ, ΣΥΝΤΡΙΒΕΣΘΑΙ(ΑΝ ΔΕΝ ΣΥΣΧΕΤΙΖΕΤΑΙ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΛΛ. "ΘΡΥΠΤΩ")

ΕΣΥ ΓΡΑΦΕΙΣ ΤΗ ΛΕΞΗ ΜΕ "Υ"(ΔΡΥΜΟΝΙ)

Sxoliastis said...

Χρόνια πολλά, γυριστρούλα... και άσε εμένα να γκρινιάζω και να νομίζω ότι κάτι λέω...

Τυχερή... διακοπές από τώρα! Η ανισότητα στον τόπο αυτό αρχίζει με τους δασκάλους (και δεν τελειώνει πουθενά!)

Καλές γιορτές.

Βραχονησίδα said...

Νωρίς - νωρις ξεκινησες τις προετοιμασίες. Θα πρέπει να περιμένουμεβασιλόπιτα ...υπερπαραγωγή για το '10?
Τι ωραία κάλαντα !(καμιά αναφορά όμως στην ωραία μυλωνού,γιατί?)
Μ'αρέσει η κουβέντα για το ψάξιμο της λέξης και υης ετυμολογίας.Πηγάζει απο τη σιγουρια των γηγενών ενός τόπου,τί να πούμε κι εμείς οι ...ημίαιμοι.
Καλές γορτές και διακοπές.

οι 17 μαθητές του Γ4 said...

Καλές γιορτές και καλή ξεκούραση κ. γυριστρούλα! Η φίλη μου, συνάδελφος φιλόλογος και μαθήτρια σας Φραντζέσκα Γριμάνη μου είπε να σας μεταφέρω τις ευχές της!Να είστε καλά!

gyristroula2 said...

Ταξιδευτή εσύ μας έβαλες τα γυαλιά, σκέψου και να ήσουν φιλόλογος. Ναι, πιθανόν αυτή η λεττονική ρίζα κρύβεται πίσω από όλα αυτά, το δέρω, το δριμύς και το δριμόνι, αλλά έχει χαθεί η συνέχεια της λέξης, όχι προφανώς γιατί δεν υπήρξε, αλλά γιατί δεν μαρτυρείται γραπτά. Για μένα, αυτές οι λέξεις που αφορούν αντικείμενα καθημερινής χρήσης πχ δρεπάνι, έχουν μεγάλες πιθανότητες να έχουν επιβιώσει από την προφορική παράδοση. Δεν είναι τυχαίο πχ που εμείς εδώ λέμε πρίνος, όπως ο Ηρόδοτος, αν και παντού λένε πουρνάρι. Στις μικρές κλειστές γλωσσικές κοινότητες τα πράγματα αλλάζουν δύσκολα, ιδίως όσα δεν αφορούν την εκπαίδευση.
Αφού άκουσα στη Σύμη την πανάρχαιη προφορά του θ: th, όλα τα άλλα δεν μου κάνουν εντύπωση.
Το κόσκινο κοσκινίζει αλεύρι, το δρυμόνι κοσκινίζει δημητριακά, συνήθως κριθάρι εδώ, από το οποίο κυρίως έφτιαχναν ψωμί, όπως ξέρεις.

gyristroula2 said...

σχολιαστή, πού χάθηκες εσύ;
Διακοπές για την ώρα θα κάνει μόνο η γυριστρούλα, εγώ ως εκπαιδευτικός σε μια βδομάδα περίπου και ως νοικοκυρά θα έχω υπερωρίες αυτό το διάστημα.
Χρειάζεται αποχή από το διαδίκτυο, όπως θα έχεις καταλάβει κι εσύ, γιατί είναι εθιστικό μέσο κι εγώ πάντα είχα μια φοβία για όλες τις εξαρτήσεις.
Καλές γιορτές και σε σένα και ελπίζω να σε βρω όταν επιστρέψω για να τα λέμε πάλι.

gyristroula2 said...

Α, βραχονησιδάκι, πειράζεις τη νονά σου για την πίτα ε; Σίγουρα πάλι η κόρη μου θα τη βγάλει στο facebook, για να γελάει με την παρέα της με το αλλοπρόσαλλο 2010 που θα γράψω επάνω. Περιμένει να δει πόσο χάλια μπορώ να το γράψω φέτος.

(Ο ταξιδευτής ημίαιμος είναι, αλλά μάλλον το μισό αίμα το ανδριώτικο φωνάζει πιο δυνατά!)

gyristroula2 said...

Συναδέλφισσα από την Κω, πόσο χαίρομαι που ξέρεις τη Φραντζέσκα!
Μου τα είπε και η ίδια και τώρα μόλις κατάλαβα ποια αναγνώστρια είσαι.
Καλές γιορτές και σε σένα!

Λορελάη said...

Τι ωραία κάλαντα!
Πράγματι νωρίς μας φεύγεις, και θα μας λείψεις. ΄Ομως κάτι πρέπει να γίνει να φάμε από την περίφημη βασιλόπιτά σου (που για όσους δεν ξέρουν απαιτεί προετοιμασία ολόκληρου μερόνυχτου! καλά δεν θυμάμαι;) Τρία χρόνια τώρα την ονειρεύομα!! Και διόλου δεν με με ενδιαφέρει η... καλλιγραφία! (η οποία άλλωστε είναι άριστη, κι άστους να λένε..:)))

Να συνεισφέρω στο ετυμολογικό ζήτημα τη λύση από το λεξικό του Ανδριώτη, ο οποίος την αναφέρει ως δρεμόνι-δερμόνι < δέρμα < δέρω, και αναφέρει και το ρήμα: δερμονίζω.

φιλιά πολλά και να περάσετε όσο γίνεται καλύτερα!!!

Διονύσης Μάνεσης said...

Εεεεεεεεεεεεεεεεεε!
Εμείς;
Διακοπές δεν κάνουμε εμείς; Μάλλον είμαι παλαιοημερολογίτης και δε μου το είχε πει κανείς...
Εντάξει, καλή μας μυλωνού, με τα ωραία σου δρεμόνια..Ό,τι και να κάνεις, σου αξίζει, άλλωστε, διατί να το κρύψωμεν;;
Να είσαι καλά και αν (ΑΝ) αποφασίσεις κι έρθεις από τα μέρη μας ( που δεν υπάρχουν καθημερινές και σχολεία), κάνε και κανένα τηλεφωνάκι να τα ευχηθούμε και προφορικά.
Καλές μέρες.

vagnes said...

ένα αποχαιρετισμό
μου λες να κάνω
κι όπως πάντα
συ το βλέπεις τόσο απλό!!;;

καλές γιορτές λοιπόν
στην οικογένεια
και στο νησί να ζήσεις
κι όταν κι άμα
εμφανιστείς
το καμπανάκι πάλι
μη ξεχάσεις να χτυπήσεις...

όμως τώρα...
που το ψιλοδρυμονίζω,
μάλλον(;)
μ έπεισες και μένα
το παράδειγμα σου,
να τ ακολουθήσω.

gyristroula2 said...

λορελάη, σας υπόσχομαι στην 3η πανελλαδική να τη φτιάξω και με νόμισμα, ακόμα κι αν είναι κατακαλόκαιρο.
Εσύ διπλό κομμάτι γιατί έχεις καλό γούστο στην καλλιγραφία (από κοντά θα σου πω τι θανατηφόρο συνειρμό μου έκανες μ' αυτή τη λέξη)
Με αγάπη...

gyristroula2 said...

Έχω την αμυδρά υποψία ότι εσύ εργάζεσαι και στις διακοπές, διονύσιε, φίλε και προστάτη των ποιητών. Τι υποψία δηλαδή!
Θα το ήθελα πολύ να βρεθούμε και με τον τρίτο ομότεχνο, εκεί στου Ιανού τα τραπεζάκια. Θα δούμε...
Για την ώρα, εύχομαι να απολαύσεις τις σχόλες όσο περισσότερο γίνεται.

gyristroula2 said...

vagnes, βλέπω μπήκες στο πνεύμα των καλάντων! Ωραία μου τα είπες, επιφυλάσσομαι για το κέρασμα. Χαιρετισμούς στην όμορφη πόλη σου και στην Ιωάννα.

katerina said...

Υπεροχα τα μελομακαρονα κυρά του σπιτιού. Εμ οι κουραμπιεδες σου!!!

Γλυκά, τρυφερά, φωτεινά, όμορφα Χριστουγεννα.Χίλιες ευχές!!!

JK O SΚΡΟΥΤΖΑΚΟS said...

ΕΥΧΟΜΑΙ Η ΝΕΑ ΧΡΟΝΙΑ 2010 ΝΑ ΕΙΝΑΙ Η ΚΑΛΥΤΕΡΗ ΚΑΙ ΝΑ ΕΙΝΑΙ ΓΕΜΑΤΗ ΜΕ ΥΓΕΙΑ-ΕΙΡΗΝΗ ΚΑΙ ΑΓΑΠΗ.

Eva Neocleous said...

Γυριστρούλα μου,
καλά να περνάς,λίγο πράγμα είναι οι διακοπές για μας τους ταλαιπωρημένους φιλολόγους;
Χρόνια Πολλά και ό,τι πιο όμορφο για τη νέα χρονιά!

παντοτινος ταξιδευτης said...

ΚΑΛΗ ΧΡΟΝΙΑ!

tourlitis said...

Χρόνια πολλά, Καλή χρονιά
με υγεία, ειρήνη, ευτυχία και πρόοδο
Γιώργος
www.andros-plakoura.gr